نارسایی قلبی نوعی عارضه است که به دلیل فشار خون بالا، سکته قلبی یا بیماری های دریچه ای اتفاق می افتد.

بر اثر این تغییرات منفی قلب آنقدر ضعیف یا سفت می‌شود که نمی تواند خون را به سایر نقاط بدن به درستی و با حد کافی پمپاژ کند.

چنین وضعیتی سلامت فرد را به خطر انداخته و باید در اولین فرصت تحت درمان های کاربردی و موثر قرار بگیرند.

راه های درمان نارسایی قلبی

قبل از اینکه بخواهیم روش های درمان نارسایی قلبی را بیان کنیم ابتدا باید به اهداف اصلی درمان اشاره کرد.

پزشکان و پژوهشگران معتقدند که نارسایی قلبی می تواند باعث کوتاه شدن عمر بیمار و کاهش کیفیت زندگی شخص شود.

بنابراین زمانی که درمان نارسایی قلبی صورت می پذیرد به بهبود کیفیت زندگی افراد کمک کرده و بدون مشکلات تنفسی و محدودیت های جسمانی می توانند فعالیت های روزمره خود را انجام دهند.

ضمن اینکه این افراد باید با هدف جلوگیری از تجمع ناگهانی مایعات در ریه خیلی سریع درمان نارسایی قلبی را شروع کنند.

در صورتی که از ضعیف تر شدن قلب با درمان های موثر و به موقع جلوگیری شود، باعث افزایش طول عمر بیماران شده و قدرت پمپاژ قلب به خوبی حفظ خواهد شد.

انتخاب روش درمانی مناسب برای نارسایی قلب باید توسط دکتر محمدرضا معمار جعفری، متخصص قلب و عروق، پس از بررسی وضعیت بیمار انجام شود.

مدیریت سبک زندگی

اولین و مهمترین اقدام برای درمان نارسایی قلبی تغییرات رفتاری یا اصلاح سبک زندگی است.

اگرچه برای درمان نارسایی قلبی باید اقدامات پزشکی و تخصصی صورت پذیرد اما نباید توصیه پزشکان در روال طبیعی زندگی را نادیده بگیرید.

در اولین اقدام باید مقدار مصرف سدیم را مدیریت کنید.

نمک اگر با مقدار زیاد استفاده شود باعث حبس مایعات در بدن خواهد شد.

به مرور زمان قلب را ضعیف می کند و با چنین شرایطی قلب نمی تواند حجم مایعات اضافه را جابجا کند، در نتیجه ورم پا یا آب آوردن ریه برای بیماران نارسایی قلبی اتفاق می افتد.

در این بیماران باید مقدار مصرف نمک به حداقل برسد و باید در طی کمتر زیر ۲ گرم سدیم مصرف شود.

پایش و کنترل وزن بدن

یکی از اقدامات مهمی که برای کنترل و درمان نارسایی قلبی باید انجام دهید کنترل و پایش مداوم وزن است.

اگر وزن به صورت ناگهانی ۱ الی ۲ کیلوگرم افزایش پیدا می کند این تغییر وزن سریع به هیچ عنوان تجمع چربی نیست بلکه مقدار مایعات در بدن افزایش پیدا کرده است.

در بیماران مبتلا به این عارضه چنین تغییری بسیار خطرناک است و باید فورا به پزشک اطلاع داده شود، به همین دلیل باید پایش وزن به صورت روزانه صورت پذیرد.

در مراحلی که نارسایی قلبی پیشرفته و حاد باشد پزشکان محدودیتی برای مصرف مایعات در نظر می گیرند.

این افراد باید در طی شبانه روز ۱.۵ تا ۲ لیتر مایعات مصرف کنند که شامل چای، انواع نوشیدنی ها غذاهای آبکی و غیره می‌شود.

درمان دارویی

یکی از مهمترین اقداماتی که برای بهبود نارسایی قلبی و کنترل این عارضه انجام می‌شود دارو درمانی است.

اگر دارو درمانی به موقع صورت نپذیرد قطعا نارسایی قلبی دچار تحولاتی بزرگتر شده و می تواند به طرز چشمگیری سلامت فرد را به خطر بیندازد.

پزشکان برای درمان تخصصی نارسایی قلبی از داروهای مختلفی استفاده می کنند که امروزه با تحقیقات انجام شده و بررسی نتایج مشخص شده است که در بهبود بیماران نقش بسیار کلیدی دارند.

بتابلاکرها داروهایی هستند که ضعف ایجاد شده در نارسایی قلبی را جبران می کنند. این داروها قلب را آرام کرده و در زمان استراحت قلب انرژی بیشتری ذخیره می کند و فشار از روی عضله ها برداشته خواهد شد.

آنتاگونیست های گیرنده مینرا لوکورتیکوئید داروهایی هستند که از ایجاد بافت فیبروز در قلب جلوگیری می کنند، در نتیجه ساختار قلب را نرم و روان کرده و قلب دچار سفتی و پمپاژ سخت و دشوار نخواهد شد.

مهار کننده های SGLT2 داروهایی هستند که ابتدا برای کنترل دیابت تجویز می‌شدند، اما امروزه مشخص شد که در نارسایی قلبی نیز این داروها کاربرد دارند و به دفع مایعات و بهبود عملکرد متابولیک کمک شایانی می کنند.

استفاده از تجهیزات و تکنولوژی

در پروسه درمان نارسایی قلبی اگر بیماران در کنار دارو درمانی و سایر اقدامات همواره درگیر ریتم نامنظم قلب باشند پزشکان از تجهیزاتی استفاده می کنند که در کنار دیگر اقدامات درمانی به پایدار شدن وضعیت قلب کمک می کند.

باز همگام سازی روشی است که باعث می‌شود بطن چپ و راست هماهنگ با یکدیگر کار کنند.

در این پروسه از دستگاه CRT استفاده می‌شود که با سیم های مخصوص بطن چپ و راست قلب را همزمان مجبور می کند انقباضات منظمی داشته باشند و کارایی پمپاژ تا 20 الی 30 درصد افزایش پیدا می کند.

فیبرات ها روشی دیگر برای پایداری وضعیت قلب با وجود نارسایی هستند.

اگر قلب با وجود نارسایی بسیار ضعیف شده باشد احتمال ایست ناگهانی قلب وجود دارد در نتیجه پزشکان دستگاه ICD را زیر پوست بیمار قرار داده و به عنوان یک محرک می تواند ریتم قلب را کنترل کنند.

اگر ریتم قلب از حالت عادی خارج شود و احتمال توقف وجود داشته باشد این دستگاه با یک شوک کوچک قلب را به حالت عادی باز می گرداند.

جراحی

به عنوان آخرین اقدام و آخرین گزینه درمانی برای کنترل و بهبود نارسایی قلبی بیمار تحت جراحی قرار می گیرد.

این روش درمانی نسبت به دیگر گزینه ها تهاجمی تر است و ممکن است محدودیت ها و دوره نقاهت طولانی تری را برای بیمار ایجاد کند.

اگر پزشکان متوجه شوند که بر اثر نارسایی قلبی عملکرد بطن چپ به طور کامل محدود و متوقف شده است از یک پمپ مکانیکی استفاده می کنند که با اتصال آن به قلب عملا می تواند کار بطن چپ را انجام دهد.

این دستگاه با یک سیم از شکم خارج شده و به یک باتری خارجی متصل می‌شود، چنین اقدام درمانی برای بسیاری از بیماران یک گزینه حیاتی برای طول عمر بیشتر و ادامه حیات است.

در افراد جوان تر یا کسانی که دارای شرایط خاص هستند اگر سایر گزینه های درمانی و حتی جراحی پاسخگو نباشد بیمار تحت پیوند قلب قرار گرفته و بهتر است که برای حفظ سلامت بیماران قلبی که دچار نارسایی وسیع شده است با یک قلب سالم تعویض شود.

عوارض عدم درمان نارسایی قلبی

یکی از مهمترین و تهدیدکننده ترین بیماری هایی که می تواند حیات فرد را به طور جدی به خطر بیندازد آسیب های وسیع در قلب از جمله نارسایی قلبی است.

از آنجایی که با چنین اختلالی قدرت پمپاژ خون توسط قلب همواره کاهش پیدا می کند نه تنها قلب آسیب می بیند بلکه دیگر اندام های حساس بدن مثل مغز یا سایر نواحی دچار کم خونی و اختلال خواهند شد.

عدم درمان نارسایی قلبی باعث تنگی نفس شدید در بیماران و احتباس مایعات می‌شود.

جمع شدن مایع در ریه علاوه بر تنگی نفس باعث سرفه، خس خس و ناتوانی در دراز کشیدن خواهد شد.

برای اینکه فرد بتواند در حالت استراحت تنفس کاملی داشته باشد مجبور هستند از چند بالش استفاده کنند یا در حالت نشسته بخوابند.

درمان نشدن نارسایی قلبی به مرور زمان باعث تجمع مایعات در اندام های تحتانی و شکم خواهد شد و افزایش وزن سریعی را ایجاد می کند.

معمولا این افراد وزن ناگهانی را تجربه می کنند که نشانه بدتر شدن بیماری است و عمده ورم در شکم، مچ پا و ساق پا دیده می‌شود.

نارسایی قلبی باعث می‌شود تا توانایی افراد برای انجام فعالیت های عادی و روزمره کاهش پیدا می کند زیرا نارسایی قلبی عامل مهمی بر خستگی های شدید، ضعف جسمانی و کاهش کیفیت زندگی است.

این افراد حتی هنگام بالا رفتن یا پایین آمدن از پله دچار مشکلات تنفسی بسیار شدید می‌شوند.

نارسایی قلبی نه تنها به بافت قلب بلکه می تواند به کلیه ها، کبد و دستگاه گوارش آسیب های جبران ناپذیری وارد کند.

نارسایی قلبی معمولا با افت شدید عملکرد ریه همراه است، کراتینین بالا می رود، ادرار محدود می‌شود و احتباس نمک و آب با شدت بالا اتفاق می افتد.

ممکن است خون در کبد تجمع پیدا کند که باعث درد، حس سنگینی یا بزرگتر شدن سمت راست شکم خواهد شد.

اختلالات کبدی می تواند مشکلات بسیار جدی ایجاد کند که در کنار آن کاهش اشتها و سو تغذیه شایع است.

خطرناک ترین مشکلی که با عدم درمان یا بی توجهی به درمان نارسایی قلبی برای افراد اتفاق می افتد نامنظم شدن ضربان قلب یا آریتمی قلبی می باشد.

این افراد در معرض مرگ ناگهانی قرار گرفته و به واسطه سنکوب یا ایست قلبی سلامت آنها به طور جدی تهدید می‌شود.