یکی از بیماری های قلبی شایع، آسیب دیدگی ها و اختلالاتی است که در سلامت و کارکرد دریچه های قلب اتفاق می افتد.
به طور معمول قلب دارای ۴ حفره و ۴ دریچه است.
حفره ها شامل دهلیز راست، دهلیز چپ، بطن راست و بطن چپ هستند.
دریچه ها شامل دریچه میترال که دریچه دو لتی نیز به آن گفته میشود که اجازه می دهد خون دهلیز چپ به بطن چپ جریان پیدا کند.
دریچه سه لتی بخشی مهم از قلب است و اجازه می دهد تا خون از دهلیز راست به بطن راست راه پیدا کند.
دریچه های دیگر از جمله آئورت و دریچه ریوی هر کدام بخش هایی حساس و تاثیرگذار در عملکرد قلب هستند.
دریچه آئورت اجازه می دهد تا خون از بطن چپ به شریان آئورت جریان پیدا کند و دریچه ریوی شرایطی را فراهم می کند تا خون از بطن راست به شریان ریوی جریان یابد.
هر کدام از این دریچه ها با کارکرد صحیحی که دارند جریان خون را کنترل کرده و به صورت تنظیم شده به بخش های مختلف بدن انتقال می دهند.
اگر هر کدام از این دریچه ها دچار بیماری و مشکل شوند به مرور زمان نه تنها عملکرد قلب بلکه تمام اندام های مرتبط با قلب نیز دچار مشکل میشوند.
معمولا دریچه آئورت بیش از دیگر دریچه ها تحت تاثیر عوامل منفی قرار می گیرد.
یکی از اختلالات شایع در مورد دریچه های قلبی بسته نشدن دریچه ها به طور کامل است.
این تغییر باعث میشود نشتی خون اتفاق افتاده که به آن حالت رگورژیتاسیون یا برگشت خون هم می گویند.
نوع دیگری از بیماری های دریچه قلب مربوط به زمانی است که دریچه از حد نرمال باریک تر شده و یا سفت میشود.
در این شرایط دریچه قادر به باز شدن کامل نیست و عبور خون با اختلال مواجه میشود.
با تمام این تفاسیر باید بدانید که بیماری دریچه ای باعث میشود تا قلب در روند پمپاژ خون به سراسر بدن با مشکل مواجه شود.
این تغییرات باعث میشود تا پمپاژ خون بسیار سخت شده و در نتیجه فشار مضاعفی که به قلب وارد میشود منجر به نارسایی قلبی، ایست ناگهانی قلب و حتی مرگ میشود.
علائم بیماری های دریچه قلب
اگر بابت آسیب و بیماری در دریچه های قلب نگران هستید بهتر است که علائم مرتبط با این اختلال را شناخته و اگر در این مورد تجربه ای دارید حتماً به پزشک متخصص مثل دکتر محمدرضا معمارجعفری مراجعه نمایید.
از مهمترین نشانه های بیماری دریچه قلب می توان به تنگی نفس اشاره کرد.
معمولاً بیماران در ابتدا تنگی نفس را هنگام ورزش کردن تجربه می کنند.
اگر بیماری دریچه ای بسیار شدید باشد این حالت حتی هنگام استراحت نیز رخ می دهد.
چنین حالت خاصی برای بیماران مبتلا به بیماری های دریچه ای به علت احتقان خون و تجمع مایعات در ریه است.
یکی دیگر از نشانه های بیماری دریچه قلب غش کردن، سرگیجه یا حس خستگی بسیار شدید است.
اگر مقدار خونی که وارد بطن میشود کاهش پیدا کند خروجی خون از بطن چپ نیز کمتر میشود.
در نتیجه بیماران به طور مکرر درگیر سرگیجه، غش کردن یا خستگی مفرط خواهند بود.
آنژین یا درد قفسه سینه زمانی اتفاق می افتد که جریان خون به شریان هایی که خون را به قلب می رساند کاهش پیدا کند.
چنین تغییرات مخربی زمانی رخ می دهد که بیماری های دریچه ای اتفاق افتاده باشد و شرایط بیماران بسیار سخت و پیچیده شود.
بیماری دریچه ای در نهایت باعث میشود تا ضربان قلب از حد طبیعی سریع تر شده یا کاملاً نامنظم میشود.
به همین دلیل این بیماران همواره از تپش قلب در زمان های متفاوت شاکی هستند.
نشانه دیگر بیماری های دریچه قلب سرفه کردن های مداوم همراه با خلط خونی است.
چنین علائمی ممکن است به دلیل احتقان خون و یا مایعاتی باشد که در ریه تجمع پیدا می کند.
از آنجایی که درمان بیماری های قلبی به ویژه اختلالات دریچه ای به تمام قسمت های بدن مرتبط میشود ممکن است بیماران دچار التهاب شدید در کبد شوند.
این تغییرات منفی به علت تجمع مایعات اتفاق افتاده و معمولاً باعث ایجاد ورم معده نیز خواهد شد.
ناگفته نماند که عفونت های قفسه سینه اغلب به دلیل اختلالات و بیماری های دریچه ای اتفاق می افتد و به محض تشخیص عفونت پزشک به بیماری دریچه ای مشکوک میشود.
عوارض بیماری های دریچه قلب
یکی از مهمترین نگرانی ها برای بیماران مبتلا به اختلالات دریچه های قلب این است که در آینده ممکن است چه مشکلاتی سلامت آنها را به خطر بیندازد.
پژوهش ها نشان می دهد که اختلالات ناشی از بیماری های دریچه ای بستگی به شدت مشکل و نوع دریچه دارد.
البته اگر اختلالات دریچه ای هر چه سریع تر شناسایی شود امکان درمان آن افزایش پیدا کرده و می توان به خوبی از سلامت بیماران مراقبت نمود.
از جمله عوارضی که ممکن است با وجود بیماری دریچه قلب اتفاق بیفتد فیبریلاسیون دهلیزی می باشد.
از هر ۱۰ نفر حدوداً ۴ نفر به فیبلاسیون دهلیزی مبتلا میشوند.
در این شرایط قلب ضربانی سریع و نامنظم دارد زیرا سیگنال های الکتریکی در دهلیز بزرگ شده و دچار نقص میشوند.
در نتیجه ریتم قلبی نامنظم باعث ایجاد تپش قلب میشود و حتی بیمار را از نفس می اندازد.
نارسایی قلبی ممکن است بعد از ابتلا به بیماری های دریچه ای اتفاق بیفتد.
کسانی که چنین تجربه ای دارند اغلب دچار تنگی نفس بسیار شدید میشوند و خستگی بر آنها غالب میشود.
مرور زمان احتباس مایعات در بافت های مختلف بدن شرایط جسمی متفاوتی را ایجاد می کند.
از جمله عوارض و خطرات ناشی از بیماری های دریچه ای می توان به سکته مغزی اشاره کرد.
زمانی که دهلیز چپ با هر ضربان قلب نمی تواند خون دریافتی را به طور کامل به بطن تخلیه کند به مرور زمان دهلیز چپ بزرگ تر شده و یک لخته خونی تشکیل میشود.
این لخته خون ممکن است به طرف قلب حرکت کند و در جریان خون به بخش های مختلف بدن منتقل شود و در یکی از رگ های خونی در قسمت های حساس بدن به دام بیفتد.
در این شرایط احتمال ایجاد آسیب های جدی وجود داشته و حتی خطر سکته مغزی هم افزایش پیدا می کند.
اندوکاردیت از جمله عوارض خطرناک ناشی از بیماری های دریچه ای است، این عارضه مربوط به عفونت دریچه می باشد.
دریچه های آسیب دیده نسبت به دریچه های سالم بیشتر در معرض عفونت هستند.
اگر این اختلال سریعا درمان نشود موجب به وجود آمدن مشکلات جدی تر شده و سلامت بدن را به طور جدی به خطر خواهند انداخت.
تشخیص بیماری های دریچه قلب
از آنجایی که بیماری های مرتبط با دریچه قلب بسیار خطرناک و مخرب هستند توصیه میشود که بلافاصله بعد از تجربه علائم غیر عادی به پزشک مراجعه کنید.
برای تشخیص بیماری دریچه قلب ابتدا از بیماران می خواهند که شرح حال را به طور کامل توضیح داده و احتمالاً در اولین اقدام سعی در شنیدن صدای قلب دارند.
صدایی که از قلب می شنوید به علت عبور خون از دریچه های قلبی است و اگر این صدا غیر طبیعی باشد نشان می دهد که دریچه ها عملکردی مناسب نداشته یا حرکت غیر طبیعی در آنها رخ می دهد.
در ادامه برای ارزیابی دقیق تر، بیمار تحت آزمایشات اولیه قرار می گیرد که شامل نوار قلب، اکو قلب یا اکوکاردیوگرام و یا آنژیوگرافی است.
می توان در این مرحله با استفاده از اشعه ایکس اقدام به تصویربرداری از قفسه سینه نمود.
یکی دیگر از راهکارهای موثر برای تشخیص مشکلات دریچه قلب اسکن سونوگرافی قلب می باشد.
آزمایشات دیگر از جمله سیتی اسکن و ام آر آی می توانند به ارزیابی شدت بیماری کمک کنند.
در مراحلی، پزشک در کنار آنژیوگرافی قلب با استفاده از کاتتریزاسیون قلبی تلاش می کند وارد رگ های خونی شده و هدایت لوازم پزشکی به سمت قلب باعث میشود تا بتوانند فشار روی هر دو دریچه قلب را اندازه گیری نمایند.